به گزارش زمین آنلاین به دنبال راه یافتن گیاه سنبل آبی و تهدید جدی زیستمندان تالاب بین المللی انزلی، به دعوت و همت « انجمن طرفداران توسعه بندر انزلی» و در راستای کمک به بوم سازگان تالابی مهم استان گیلان و کشور ، تعدادی از تشکل های محیط زیستی و گروه های دوستدار طبیعت در پاسگاه سر محیط بانی قلم گوده حاضر شده و با همکاری اداره حفاظت محیط زیست بندر انزلی به مناطق آلوده به گیاه مهاجم سنبل آبی اعزام و اقدام به جمع آوری و پاکسازی حجم وسیعی از این گیاه در بخشی از تالاب انزلی کردند.
محمد (ماهان) مه رو ، نماینده شبکه سازمان های مردم نهاد محیط زیست و منابع طبیعی استان گیلان در اینباره به زمین آنلاین گفت: « این برنامه که با مشارکت نمایندگان و اعضای سمن ها و گروه های حاضر در برنامه نظیر انجمن طرفداران توسعه بندر انزلی ، جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست گیلان ، جمعیت زنان و جوانان حافظ محیط زیست گیلان ، موسسه سرزمین ایده آل ما ، موسسه پیشگامان محیط زیست کیاشهر ، موسسه سبزکاران بالان ، انجمن رفتگران طبیعت استان گیلان ، کمیته ورزش های طبیعی بندر انزلی ، گروه کوهنوردی دامون ، موسسه آموزش عالی مهر آیین و جمعی از دوستداران محیط زیست و این تالاب ارزشمند همراه بود در پی نگرانی های کنشگران محیط زیست از وضع موجود گیاه مهاجم سنبل آبی و سرنوشت تالاب انزلی برگزار شد.
حاضران در این برنامه خواستار شفافیت روند جمع آوری ، برنامه های مهار عرصه های تالابی آلوده و پایش وضعیت گیاه در تالاب انزلی بوده و ضمن گله مند بودن از دپوی این گیاهان در حاشیه برخی از نقاط تالابف خواهان ارائه برنامه اداره کل حفاظت محیط زیست استان گیلان جهت بوته های جمع آوری شده هستند.
صدور بیانیه
در همین راستا بیانیه ای نیز تدوین و به تایید تشکل ها و گروه های قید شده رسیده است. متن کامل این بیانیه در پی می آید:
بنام خدا
چندی ست که گیاه سنبل آبی به عنوان گونه ای غیر بومی و تهاجمی بر اساس سست گیری و سهل انگاری به تالاب انزلی راه یافته است . گیاهی که اگرچه در جای خود به سبب توانایی جذب فلزات سنگین گونه ای در خور توجه است اما اکنون حضور نابجای آن ، تهدیدی جدی برای بوم سازگان و زیستمندان تالاب انزلی به شمار می آید.
تاثیر سو فعالیت های مدیریت نشده انسانی که بیش از توالی طبیعی ، خشک شدن تالاب انزلی را دامن زده است سبب شده تا این تالاب در لیست مونترو (Montreux Record) جای بگیرد. هم اکنون نیز دلنگرانی وسیعی از بابت ورود این گونه گیاهی مهاج و غیر بومی وجود دارد. لذا ما - امضا کنندگان ذیل - خواهان اطلاع از برنامه دقیق دستگاه های متولی و مسئول برای جمع آوری ، مهار و پایش مداوم آن در پهنه گسترده آبی تالاب انزلی هستیم .
ما خواهان اطلاع دقیق از برنامه های کوتاه مدت ، میان مدت و بلند مدت مدیران و تصمیم سازان و تصمیم گیران کشوری و استانی در مهار این گیاه مهاجم هستیم با قید این فوریت که از فصل مطلوب مبارزه کمتر از سه ماه زمان باقی است.
ما تاکید داریم که حتی در حال حاضر هر اندازه و هر مقدار از این گیاه که جمع اوری می شود باید به خارج محیط تالاب منتقل شود. بدیهی است که در خصوص احیای تالاب انزلی نیز، به جد خواهان تسریع در روند فعالیت ستاد مربوطه در استان گیلان و نهادهای بالادستی کشوری آن در مواردی چون تخصیص بهنگام اعتبار مناسب و مکفی، هزینه کرد درست و امکان بررسی و پایش و گزارش دهی مرتب به شبکه سمن های محیط زیستی به عنوان نمایندگان سازمان های مردم نهاد و جامعه محلی از فعالیت های صورت گرفته هستیم.
ضمن دفاع از لزوم اجرا و لحاظ کردن اصول آبخیزداری در بالادست تالاب ، هم اکنون احداث سدهایی نظیر شفارود و لاسک بر روی مسیرهایی که مستقیم و غیر مستقیم تالاب انزلی را متاثر می کند ، اسباب نگرانی است و به نظر حاکی از دو گانگی فعل و قول در حفاظت و حراست و بهره برداری پایدار و خردمندانه از منابع طبیعی می رسد ، از این رو خواهان شفاف سازی پیرامون احداث این دو سد و تاثیر آنها بر تالاب انزلی هستیم.
نهم دیماه یکهزار و سیصد و نود و چهار
بندرانزلی - قلم گوده
انجمن طرفداران توسعه بندر انزلی
انجمن رفتگران طبیعت استان گیلان
موسسه سبزکاران بالان
موسسه محیط زیستی سرزمین ایده آل ما
موسسه محیط زیست دوستداران سیاهکل
موسسه پیشگامان محیط زیست کیاشهر
موسسه هزار دستان چمن ماسال
گروه سبز ماسال
جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست گیلان
جمعیت زنان و جوانان حافظ محیط زیست گیلان
گروه شقایق های وحشی هیرکانی
کمیته ورزش های طبیعی بندر انزلی
موسسه آموزش عالی مهر آیین
گروه کوهنوردی دامون
گروه کوهنوردی پیمان لاهیجان
گروه کوهنوردی دلفک لاهیجان
گروه کوهنوردی گیله وا لاهیجان
سایر تشکل ها نیز می توانند جهت حمایت از تالاب انزلی بدین بیانیه بپیوندند
تالاب بین المللی بندر انزلی یکی از ارزشمند ترین اکوسیستم های آبی ایران به شمار می رود که با وسعت 19300 هکتار به عنوان تالاب ساحلی Coastal Wetland محسوب می شود. تالاب انزلی از نحستین تالاب هایی بوده که در سال 1354 در فهرست کنوانسیون تالاب های بین المللی به ویژه به عنوان زیستگاه پرندگان آبزی که در شهر رامسر ایران برگزار و به اختصار به آن کنوانسیون رامسر اطلاق می گردد به ثبت رسیده است.
اکنون 169 کشور عضو آن هستند و هزار و 300 تالاب در آن به ثبت رسیده که از این تعداد 24 تالاب برای ایران است.
تالاب انزلی همواره یکی از مامن های اصلی پرندگان بومی و مهاجر و زیستگاهی جهت زادآوری ، زمستانگذرانی و عبور فصلی آنان بوده که مورد توجه پژوهشگران و اندیشمندان حوزه محیط زیست قرار گرفته است. منطقه قلم گوده در تالاب انزلی محلی برای خواب شبانه حواصیل ها ، باکلان کوچک و برخی گونه های دیگر محسوب می شود و بسیار حائز اهمیت است. تا کنون بالغ بر 187 گونه پرنده در این تالاب مشاهده شده است.همچنین 62 گونه و زیر گونه ماهی و 291 گونه گیاهی در آن شناسایی و به ثبت رسیده و میزبان تعداد بسیاری از پستانداران ، خزندگان و دوزیستان می باشد.
اهمیت تالاب انزلی تنها به حضور حیات وحش آن مرتبط نبوده و جوامع محلی پیرامون تالاب نیز از طریق این نعمت خدادادی بهره میبرند.
تالاب انزلی از سال 1993 میلادی ، قریب به 23 سال است که در فهرست مونترو Montreux Record قرار گرفته است.
فهرست مونترو شامل تالاب هایی است که در فهرست کنوانسیون رامسر به ثبت رسیده اند اما دچار برخی تغییرات اکولوژیکی شده اند و یا در حال تغییر می باشند که این تالاب ها را با نام اختصاری MR نیز نشان می دهند.
کشور هایی که دارای چنین تالاب هایی باشند موظف اند نسبت به احیاء آن اقداماتی را انجام نمایند
همچنین اقداماتی نیز از جانب سایر اعضای عضو در جهت بهبود شرایط و کمک به تالاب می بایست انجام گیرد که در غیر این صورت تالاب از فهرست کنوانسیون رامسر خارج می گردد.
تالاب انزلی از دیرباز با مشکلات متعددی دست بگریبان بوده که با تهدید این اکوسیستم حیات زیستمندان آن را نشانه گرفته است.صید و شکار غیر مجاز ، ورود رسوبات در حجم بسیار زیاد ، ورود فاضلاب های صنعتی و خانگی و کود و سموم کشاورزی از حوزه آبخیر به درون تالاب موجب گردیده تا عمق آن از 11 متر در طول سالیان گذشته به کمتر از 1 متر برسد همچنین با ورود پساب ها ، آب تالاب غنی گردیده و با یوتریفیکاسیون شاهد افزایش رشد و حجم گیاهان و کاهش سطح آب هستیم.
افزایش گیاهان آبزی سبب جلوگیری از ورود نور خورشید به کف تالاب شده که منجر به کاهش اکسیژن و مرگ و میر آبزیان و کف زیان میگردد.
اما این روزها تالاب انزلی میهمان ناخوانده ای به نام سنبل آبی با نام علمی (Eichhornia crassipes) دارد که در مدت زمان کوتاهی راه تنفس و حیات را بر موجودات آن تنگ نموده است.
قدرت رشد این گیاه و ابعاد آن با توجه به میزان افزایش دما در فصول گرم سال فزونی یافته و همچون یک فرش سبز تمامی سطح آب را می پوشاند ، این گیاه به ظاهر زیبا اما مرگ آور به مراتب مهلک تر از آزولا بوده که سال هاست تالاب های استان گیلان از جمله تالاب انزلی را آلوده کرده است.